نخستین واکنشی که کودک نسبت به جدا خوابیدن از والدین نشان می دهد، خودداری از خواب در وقت مقرر است. والدین نیز در اثر مقاومت فرزندشان که با گریه همراه است سست می شوند و برنامه ساعت خواب او را اجرا نمی کنند.
مشکل ساعت خواب از سه علت عمده ناشی می شود:
۱- ناتوانی کودک در استراحت کردن
۲- ترس کودک از جدا ماندن از مادر
۳- اطمینانی که کودک نسبت به تغییر و جلب نظر والدین خود دارد
خانم بت و همسرش با استفاده از روش تاخیر پیش رونده موفق شدند مشکل خواب فرزندشان را حل کنند. این روش را دکتر ریچارد فریر رئیس مرکز اختلالات خواب کودکان در ماساچوست طراحی کرده بود. خانم بت، دختر خود را تخت خواب گذاشت و اجازه داد تا پنج دقیقه گریه کند و آنگاه او را ترک کرد. سپس وارد اتاق سوزان شد و بدون اینکه او را از تخت خوابش بلند کند به دلجویی از او و بوسیدنش پرداخت و بعد با لحنی قاطع ولی آرام تکرار کرد که او باید بخوابد و از اتاق خارج شد و اجازه داد تا ده دقیقه دیگر گریه کند. بار دیگر همین برنامه تکرار شد و او اجازه داد تا فرزندش پانزده دقیقه گریه کند و به او گفت که هر پانزد دقیقه یک بار به اتاقش می آید تا زمانی که او به خواب برود. خانم بت گفت که این روش پس از دو روز به نتیجه رسید.
نکات کلیدی که می تواند در برخورد با مشکل خواب کودکان مفید باشد:
۱- والدین گاهی اوقات از طولانی شدن دوره درمان خسته می شوند ولی باید به یاد داشته باشند که اگر دو هفته وقت صرف این مشکل کنند، برای تمام عمر آسوده خواهند بود
۲- گاهی اوقات بهترین روش های درمانی نیز به طور موقت دچار وقفه می شود. مهمانی های شبانه، بیماری و مسافرت می توانند برنامه عادی خواب و بیداری کودک را مختل سازند. در چنین مواردی، منظم کردن مجدد برنامه خواب، بیش از یک شب به طول انجامید.
۳- فراهم کردن محیطی ساکت به آرامش کودک کمک می کند و خوابیدن او را سهولت می بخشد. خواندن داستان نیز کمی موثر است. عادت کردن به یک رفتار به عنوان علامتی برای خوابیدن نیز تاثیر فراوان دارد. استفاده از پستانک، خواندن داستان یا بوسیدن و در آغوش گرفتن کودک و شب بخیر گفتن از جمله عواملی هستند که می توانند به عنوان نشانه های خواب محسوب می شوند.
۴- هیچ گاه برای خوابیدن کودک به او شیشه شیر ندهید. مایعات حاوی قند سبب پوسیدگی دندان می شوند، افزون بر این، کودکانی که به حالت خوابیده شیر می نوشند، آمادگی بیشتری برای ابتلا به عفونت گوش خواهند داشت.
۵- ساعت خواب فرزندتان را به گونه ای تغییر دهید که او آمادگی خواب داشته باشد. کودکانی که خسته هستند، راحت تر به خواب می روند.
۶- بسیاری از والدین، فرزند خود را می بوسند و شب به خیر می گویند و اتاق را ترک می کنند ولی برخی والدین از ماندن در کنار فرزندشان لذت می برند. در هر حال، اگر می خواهید در کنار فرزندتان باشید، زمان مشخصی را برای آن تعیین کنید تا کودک شما به این نظم عادت کند.
۷- انعطاف داشته باشید. گاهی اوقات کودکان به هنگام شب به خیر گفتن، موضوعی را پیش می کشند که شما دیرتر از اتاق آنها بیرون بروید. بهتر است شما هم در مورد موضوعی که طرح کرده اند با آنها گفت و گو کنید.
۸- ایجاد یک عادت تازه در کودکی که دو سال از سن او می گذرد، بسیار سخت است ولی با تکرار، مهربانی، قاطعیت و داشتن برنامه می توان موفق شد. برنامه ریزی به شما کمک می کند که احساس کنید بر اوضاع مسلط هستید و این آرامش از عصبانی شدن شما می کاهد. بی برنامه بودن می تواند موحب برانگیخته شدن خشم آدمی شود.
۹- اگر فرزند شما بزرگ است می توانید محدودیت هایی برای او مشخص کنید و یک ساعت واقع بینانه را برای خواب او تعیین نمایید. اگر در ساعت مقرر به خواب نرود ممکن است صبح خسته و کسل باشد که در این صورت آشکار می شود که به خواب بیشتری نیاز دارد ولی اگر صبح سرحال بیدار شد، به اندازه کافی خوابیده است.